നിയമ വ്യവസ്ഥകള്
കുമ്പളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്
മാലിന്യ സംസ്കരണം – നിയമങ്ങളും ചട്ടങ്ങളും
മാലിന്യ സംസ്കരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രധാന നിയമങ്ങളുടെയും ചട്ടങ്ങളുടെയും സംക്ഷിപ്ത വിവരണം താഴെ നൽകുന്നു. കുമ്പളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിനായി ഈ ഉള്ളടക്കം ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്.
പ്രധാന നിയമങ്ങളും ചട്ടങ്ങളും
01
ഖരമാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2026
ഖരമാലിന്യങ്ങളുടെ ഉറവിടതല തരംതിരിക്കൽ, ശേഖരണം, കൈമാറ്റം, സംസ്കരണം, പുനരുപയോഗം, പുനഃചംക്രമണം, ശാസ്ത്രീയമായ അന്തിമ നിർമാർജനം എന്നിവ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ചട്ടങ്ങളാണിവ. വീടുകൾ, വ്യാപാര സ്ഥാപനങ്ങൾ, ഓഫീസുകൾ, മറ്റ് സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഖരമാലിന്യങ്ങൾ പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദമായി കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
02
പ്ലാസ്റ്റിക് മാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2016
പ്ലാസ്റ്റിക് മാലിന്യങ്ങളുടെ ശേഖരണം, തരംതിരിക്കൽ, പുനരുപയോഗം, പുനഃചംക്രമണം, ശാസ്ത്രീയമായ നിർമാർജനം എന്നിവ സംബന്ധിച്ച വ്യവസ്ഥകൾ ഈ ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗിക്കുന്ന നിരോധിത പ്ലാസ്റ്റിക് ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ ഉപയോഗം, വിൽപ്പന, വിതരണം എന്നിവയ്ക്കുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങളും ബാധകമായ ഭേദഗതികളും ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
03
ജൈവ-വൈദ്യ മാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2016
ആശുപത്രികൾ, ക്ലിനിക്കുകൾ, ലബോറട്ടറികൾ, മറ്റ് ആരോഗ്യപരിപാലന സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ജൈവ-വൈദ്യ മാലിന്യങ്ങളുടെ സുരക്ഷിതമായ ശേഖരണം, വേർതിരിക്കൽ, സംഭരണം, കൈമാറ്റം, സംസ്കരണം എന്നിവ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ചട്ടങ്ങളാണിവ. അണുബാധയും പൊതുജനാരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളും തടയുന്നതിനാണ് ഇവ പ്രധാനമായും ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
04
ഇ-മാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2022
കമ്പ്യൂട്ടറുകൾ, മൊബൈൽ ഫോണുകൾ, ടെലിവിഷനുകൾ, മറ്റ് ഇലക്ട്രിക്കൽ-ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങൾ എന്നിവ ഉപയോഗശൂന്യമാകുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന ഇ-മാലിന്യങ്ങളുടെ ശേഖരണം, പുനഃചംക്രമണം, പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ സംസ്കരണം എന്നിവ സംബന്ധിച്ച വ്യവസ്ഥകളാണ് ഈ ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത്. ഇ-മാലിന്യങ്ങൾ സാധാരണ ഗാർഹിക മാലിന്യങ്ങളോടൊപ്പം കലർത്തി ഉപേക്ഷിക്കാതെ അംഗീകൃത സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ കൈമാറേണ്ടതാണ്.
05
നിർമ്മാണ-പൊളിക്കൽ മാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2025
കെട്ടിടനിർമാണം, അറ്റകുറ്റപ്പണി, കെട്ടിടങ്ങൾ പൊളിക്കൽ തുടങ്ങിയ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന കോൺക്രീറ്റ്, ഇഷ്ടിക, മരം, ലോഹം, മറ്റ് നിർമാണാവശിഷ്ടങ്ങൾ എന്നിവയുടെ ശേഖരണം, വേർതിരിക്കൽ, പുനരുപയോഗം, സംസ്കരണം എന്നിവയ്ക്കുള്ള വ്യവസ്ഥകളാണിവ. നിർമ്മാണ മാലിന്യങ്ങൾ പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും റോഡുകളിലും ജലാശയങ്ങളിലും നിക്ഷേപിക്കുന്നത് തടയുന്നതിനും ശാസ്ത്രീയമായ കൈകാര്യം ചെയ്യൽ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും ഈ ചട്ടങ്ങൾ സഹായിക്കുന്നു.
06
ബാറ്ററി മാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2022
ഉപയോഗശൂന്യമായ ബാറ്ററികളുടെ ശേഖരണം, സംഭരണം, കൈമാറ്റം, പുനഃചംക്രമണം, പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ സംസ്കരണം എന്നിവ സംബന്ധിച്ച വ്യവസ്ഥകളാണ് ഈ ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത്. ബാറ്ററികളിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന അപകടകരമായ രാസവസ്തുക്കൾ മണ്ണിലേക്കും ജലത്തിലേക്കും കലരുന്നത് തടയുന്നതിനായി അവ സാധാരണ മാലിന്യങ്ങളോടൊപ്പം ഉപേക്ഷിക്കരുത്.
07
അപകടകരവും മറ്റ് മാലിന്യങ്ങളുടെയും സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങൾ, 2016
അപകടകരമായ രാസവസ്തുക്കളോ മറ്റ് ദോഷകരമായ ഘടകങ്ങളോ അടങ്ങിയ മാലിന്യങ്ങളുടെ തിരിച്ചറിയൽ, ശേഖരണം, സംഭരണം, ഗതാഗതം, സംസ്കരണം, അന്തിമ നിർമാർജനം എന്നിവ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ചട്ടങ്ങളാണിവ. മനുഷ്യരുടെ ആരോഗ്യത്തിനും പരിസ്ഥിതിക്കും ഉണ്ടാകാവുന്ന അപകടങ്ങൾ കുറയ്ക്കുന്നതിന് ബാധകമായ നിയമങ്ങളും സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങളും പാലിക്കേണ്ടതാണ്.
08
പരിസ്ഥിതി (സംരക്ഷണ) നിയമം, 1986
പരിസ്ഥിതിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനും മെച്ചപ്പെടുത്തലിനും മലിനീകരണം തടയുന്നതിനും കേന്ദ്ര സർക്കാരിന് ആവശ്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ അധികാരം നൽകുന്ന പ്രധാന നിയമമാണിത്. മാലിന്യ സംസ്കരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിവിധ ചട്ടങ്ങൾ ഈ നിയമത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് രൂപീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്.
09
ജല (മലിനീകരണ നിവാരണവും നിയന്ത്രണവും) നിയമം, 1974
ജലാശയങ്ങൾ, കുളങ്ങൾ, കനാലുകൾ, നദികൾ, ഭൂഗർഭജലം തുടങ്ങിയ ജലസ്രോതസ്സുകളിലേക്ക് മലിനീകരണം ഉണ്ടാക്കുന്ന മാലിന്യങ്ങൾ ഒഴുക്കിവിടുന്നതും നിക്ഷേപിക്കുന്നതും നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ ഈ നിയമത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ജലസ്രോതസ്സുകളുടെ ഗുണനിലവാരം സംരക്ഷിക്കുകയും പൊതുജനാരോഗ്യം ഉറപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
10
കേരള പഞ്ചായത്ത് രാജ് നിയമം, 1994
ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകളുടെ അധികാരങ്ങൾ, ചുമതലകൾ, പൊതുജനാരോഗ്യം, ശുചിത്വം, മാലിന്യ നിയന്ത്രണം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വ്യവസ്ഥകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സംസ്ഥാന നിയമമാണിത്. നിയമപ്രകാരം പഞ്ചായത്തിന് ലഭ്യമായ അധികാരങ്ങൾ വിനിയോഗിച്ച് മാലിന്യ സംസ്കരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടപ്പാക്കുകയും ബാധകമായ നിയമലംഘനങ്ങൾക്കെതിരെ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
പൊതുജനങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ട നിർദ്ദേശങ്ങൾ
- വീടുകളിലും സ്ഥാപനങ്ങളിലും ഉണ്ടാകുന്ന മാലിന്യങ്ങൾ ഉറവിടത്തിൽത്തന്നെ തരംതിരിക്കുക.
- ജൈവമാലിന്യങ്ങൾ സാധ്യമായിടത്ത് ഉറവിടത്തിൽത്തന്നെ സംസ്കരിക്കുക.
- അജൈവമാലിന്യങ്ങൾ ഹരിതകർമ്മസേനയ്ക്കോ അംഗീകൃത ശേഖരണ സംവിധാനങ്ങൾക്കോ കൈമാറുക.
- പ്ലാസ്റ്റിക്, ഇ-മാലിന്യം, ബാറ്ററി, സാനിറ്ററി മാലിന്യം തുടങ്ങിയവ ബാധകമായ നിർദ്ദേശങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രത്യേകം കൈകാര്യം ചെയ്യുക.
- പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും റോഡുകളിലും ജലാശയങ്ങളിലും മാലിന്യം നിക്ഷേപിക്കരുത്.
- മാലിന്യങ്ങൾ നിരോധിത രീതിയിൽ കത്തിക്കുകയോ പരിസ്ഥിതി മലിനീകരണം ഉണ്ടാക്കുന്ന വിധത്തിൽ ഉപേക്ഷിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.
- മാലിന്യ സംസ്കരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്തും ബന്ധപ്പെട്ട സർക്കാർ വകുപ്പുകളും പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന നിർദ്ദേശങ്ങൾ പാലിക്കുക.
മാലിന്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വ്യവസ്ഥകൾ
| കേരള പഞ്ചായത്ത് രാജ് ആക്ട് വകുപ്പുകൾ | കേരള മുനിസിപ്പാലിറ്റി ആക്ട് വകുപ്പുകൾ | വകുപ്പ് വിശദാംശം | നടപടി ക്രമം | മറ്റ് നടപടികൾ | പിഴ / ശിക്ഷ | പിഴ / ശിക്ഷ ചുമത്തേണ്ട അധികാരി | പിഴ ഒടുക്കിയില്ലെങ്കിൽ കൈക്കൊള്ളുന്ന നടപടി |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 219എൻ | 340 | പൊതു സ്ഥലങ്ങളിലേക്കോ സ്വകാര്യ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കോ മാലിന്യം വലിച്ചെറിയുന്നത് | സ്പോട്ട് ഫൈൻ | 5000 രൂപ വരെ പിഴ | സെക്രട്ടറി / അധികാരപ്പെടുത്തിയ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ | പ്രോസിക്യൂഷൻ | |
| 219എ | കടകളുടെയും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും പരിസരം വൃത്തിയായി സൂക്ഷിക്കാത്തത് | സ്പോട്ട് ഫൈൻ | 5000 രൂപ വരെ പിഴ | സെക്രട്ടറി / അധികാരപ്പെടുത്തിയ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ | പ്രോസിക്യൂഷൻ | ||
| 335 | കടകളുടെയും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും പരിസരം വൃത്തിയായി സൂക്ഷിക്കാത്തത് | സെക്രട്ടറി കുറാരോപിതനെ കേട്ട് പിഴ ചുമത്തൽ | 5000 രൂപ വരെ പിഴ | സെക്രട്ടറി | പ്രോസിക്യൂഷൻ | ||
| 219എസി | 326സി | മാലിന്യം വേർതിരിച്ച് തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനത്തിനോ അംഗീകൃത ഏജൻസിക്കോ കൈമാറാതിരിക്കുന്നത് | സെക്രട്ടറി കുറ്റാരോപിതനെ കേട്ട് പിഴ ചുമത്തൽ | ആയിരം രൂപയിൽ കുറയാത്തതും പതിനായിരം രൂപയിൽ കവിയാത്തതുമായ പിഴ | സെക്രട്ടറി | റവന്യൂ റിക്കവറി |
അധിക മാലിന്യ നിയന്ത്രണ വ്യവസ്ഥകൾ
| കേരള പഞ്ചായത്ത് രാജ് ആക്ട് വകുപ്പുകൾ | കേരള മുനിസിപ്പാലിറ്റി ആക്ട് വകുപ്പുകൾ | വകുപ്പ് വിശദാംശം | നടപടി ക്രമം | മറ്റ് നടപടികൾ | പിഴ / ശിക്ഷ | പിഴ / ശിക്ഷ ചുമത്തേണ്ട അധികാരി | പിഴ ഒടുക്കിയില്ലെങ്കിൽ കൈക്കൊള്ളുന്ന നടപടി |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 219എഡി | 326D | യൂസർ ഫീസ് നൽകുന്നതിൽ വീഴ്ച വരുത്തുന്നത് | സെക്രട്ടറി വീഴ്ചവരുത്തിയ വ്യക്തിയെ കേട്ട് പിഴ ചുമത്തൽ | ഫീസ് അടക്കുന്നതുവരെ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനത്തിലെ ഏതൊരു സേവനവും നിഷേധിക്കാവുന്നതാണ് | പ്രതിമാസം യൂസർ ഫീസിന്റെ 50% | സെക്രട്ടറി | റവന്യൂ റിക്കവറി |
| 219ബി | 327 | നിഷ്കർഷിച്ചിട്ടുള്ള രീതിയിൽ ഖരമാലിന്യങ്ങൾ സംഭരിക്കുന്നതിനും നിക്ഷേപിക്കുന്നതിനും മാലിന്യ ഉൽപ്പാദകർക്ക് ഉള്ള ചുമതലകളിൽ വീഴ്ച വരുത്തുന്നത് | സെക്രട്ടറി കുറ്റാരോപിതനെ കേട്ട് പിഴ ചുമത്തൽ | ആയിരം രൂപയിൽ കുറയാത്തതും പതിനായിരം രൂപയിൽ കവിയാത്തതുമായ പിഴ | സെക്രട്ടറി | റവന്യൂ റിക്കവറി | |
| 219കെ | 337 | ഉപയോഗിച്ച വെള്ളം പൊതു സ്ഥലങ്ങളിലേക്കോ ജലാശയങ്ങളിലേക്കോ ഒഴുക്കുന്നത് | സെക്രട്ടറി കുറ്റാരോപിതനെ കേട്ട് പിഴ ചുമത്തൽ | മലിനജലം ഒഴുക്കി വിട്ട പൈപ്പ്, ട്യൂബ് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു മാർഗം അടയ്ക്കുകയോ മൂടുകയോ നീക്കം ചെയ്യുകയോ ചെയ്യുക | അയ്യായിരം രൂപയിൽ കുറയാത്തതും അൻപതിനായിരം രൂപയിൽ കവിയാത്തതുമായ പിഴ | സെക്രട്ടറി | റവന്യൂ റിക്കവറി |
| 219എച്ച് | 334 | താമസസ്ഥലമല്ലാത്ത പരിസരങ്ങളിൽ അടിഞ്ഞുകൂടിയിട്ടുള്ള ചവറും ഖരമാലിന്യങ്ങളും നീക്കം ചെയ്യാതിരിക്കുന്നത് | പ്രോസിക്യൂഷൻ | 10000 രൂപ വരെ പിഴ | ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ് ജൂഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് | ||
| 219എ | 334എ | ഖരമാലിന്യം / മലിനജലം ഉറവിടത്തിൽ തന്നെയഥാക്രമത്തിൽ കൈകാര്യം ചെയ്യാത്തത് (BWG) | പ്രോസിക്യൂഷൻ | കെട്ടിട ലൈസൻസ്, ബിൽഡിംഗ് നമ്പർ, വർക്കിംഗ് പെർമിറ്റ് റദ്ദാക്കൽ | 6 മാസത്തിൽ കുറയാത്തതും 1 വർഷം വരെ ആകാവുന്നതുമായ തടവോ, ആയിരം രൂപയിൽ കുറയാത്തത് | ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ് ജൂഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് | ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ് ജൂഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് |